Álava

Álava

Provincie van País Vasco
Spaanse Verhalen.com

……Álava (in het Baskisch, Araba;  en officieel Araba/Álava) is een van de drie provincies die de autonome gemeenschap Baskenland vormt. De hoofdstad en meest bevolkte stad is Vitoria-Gasteiz, waar ook de instellingen van de autonome gemeenschap zijn gevestigd. Het heeft een oppervlakte van 3037 km², en het is de grootste van de drie Baskische provincies. In 2018 had het een bevolking van 328.868 inwoners en nam het de 39e plaats in tussen de andere Spaanse provincies en de laatste plaats onder die van de autonome gemeenschappen

Ga naar:

Toponymie


……Hoewel beide vormen, Álava en Araba Baskisch zijn, in overeenstemming met de autonome wetgeving van het Baskenland, is de officiële naam Álava, als historisch grondgebied, tweetalig:

  • Araba is de officiële benaming in het Baskisch.
  • Álava is de officiële benaming in het Spaans.

……In juni 2011 is in de begrotingsovereenkomst tussen de PSOE en de PNV in het Congres van Afgevaardigden (vgb Gedeputeerde Staten) een wijziging van de officiële naam van de provincie opgenomen, waarbij de officiële naam die van Araba/Álava zou worden.

Natuurpark Izki.


Het wapen
De vlag
Gegevens
Hoofdstad Vitoria-Gasteiz
Com. autónoma País Vasco
Officiële taal Spaans en Euskera
Onderverdeling 7 Comarcas
51 Municipios
Stichting Territoriale verdeling van Spanje in 1833
Hoogte Gem. 650 mbz
Max. Monte Gorbea 1482 mbz
Min. Oquendo (Ribera del Río Cadagua) 50 mbz
Totale Oppervlakte 3037 km²
Bevolking totaal
Bevolkingsdichtheid
328.868 inw (2018)
107,5 inw/km²
Klimaat Oceaan klimaat
Inwonersnaam alavés (sa)
babzorro (rra)
BBP Totaal
BBP per hoofd
€ 12.372.885.000
€ 37.623 (2018)
Ontwikklingsindex Zeer hoog
Postcode 01
Officiële website
Álava

Geschiedenis


Neolitische dolmen van Solginetxe.

Resten van een Romaans gebouw in Iruña-Veleia

……Álava werd in de pre-Romeinse tijd bewoond door autrigones, caristios, várdulos en berones. De belangrijke plaatsen die zowel in het noordelijkste deel (Aloria) als in het centrale deel (Iruña-Veleia, Arkaia, San Román) – waar de weg Ab Asturica Burdigalam (van Astorga naar Bordeaux) doorheen loopt – en in het zuidelijk deel (Campezo) worden toegeschreven aan de Romeinse periode. De eerste schriftelijke verwijzing van deze naam vinden we in de 9e-eeuwse crónica de Sebastián (kroniek van Sebastiaan), uit de tijd van de Asturisch-Leonese vorst Alfonso III.

……Volgens wijlen Àlava-linguïst Henrike Knörr, is de Baskische naam alaba, afgeleid van lau, ‘llanura’. Andere theorieën verdedigen de Romaanse oorsprong van Álava, gekoppeld aan het toponiem “Alba”. Sommige andere voorstellen wijzen erop dat de oorsprong ervan te maken heeft met het patroniem “Guevara” en onderstrepen dat sommige Arabische bronnen verwijzen naar de Llanada als Al-guebala, hoewel Arabische kroniekschrijvers meestal de uitdrukking Alaba wa-l-Qila (Álava en de kastelen) gebruiken, en waarschijnlijk Álava niet begrijpen als de huidige provincie, maar alleen de llanada. In het Baskisch wordt het ook wel Araba-herria of Alaba-herria genoemd (de vorm die door Axular wordt gebruikt).

……Moslim razzia’s

……De moslimaanvallen op Álava waren zeer talrijk. Op het Iberisch schiereiland was het waarschijnlijk de regio die het meest te lijden had van de razzia’s op het hele schiereiland.

Bergengte van Sobrón, waar zich de belangrijkste vestingswerken van de provincie Lantarón bevonden.

……In het jaar 767 vond er volgens Arabische kronieken een expeditie plaats tegen Álava onder leiding van Abderramán I, die, zoals de meeste van hen, vanuit La Rioja vertrok en via Pancorbo en de Miranda-vlakte binnenkwamen. In 791, met de emiraat van Córdoba Abu al-Walid Hisham al-Rida, beter bekend als Hixem I, het moslimleger stond onder bevel van generaal Ubayd Allah ben Uthmán. En in het jaar 792, het jaar waarin Alfonso II de Asturias nog maar net op de troon zat, vielen de moslims dit keer op bevel van de generaal Abd al-Málik ben Mugith Álava binnen en plunderen Llanada. In het jaar 794 vielen de moslims onder leiding van Abd al-Karim aan, maar werden later door Alfonso II in Lutos op Asturisch grondgebied verslagen. In 796 vond er opnieuw een aanval plaats, die georganiseerd was door de inmiddels overleden Hixem I.

……In 801, onder leiding van prins Moawia, broer van de Emir, die Álava en Castilla aanviel, maar het moslimleger viel, in de buurt van Miranda, in een hinderlaag voorbereid door de Alavesen; het was de slag om Lapuebla de Arganzón. In 803 werden Álava en Castilla opnieuw aangevallen door het leger onder leiding van een van de gebroeders Ben Mugith; er zijn weinig bronnen van deze aanval en het kan een mislukking zijn geweest, in de Wadi-Aroun, de rivier de Orón.

……Na enkele jaren van rust, na de dood van Alhakén I, komt Abderraman II aan de macht en deze voert, volgens Arabische bronnen, de meest gewelddadige aanval uit die ooit in Álava is geregistreerd. Dat erop wijst dat ze binnenkomen via een kloof, genaamd Guerniq, waarachter zich een vlakte bevond waar de vijand zijn opslagplaatsen en voorraden had opgeslagen. De Arabische troepen nemen de vlakte met al zijn voorraden en proviand in beslag. De inval vond plaats in de zomer van 822: ‘Abd al-Karim valt het land van Álava binnen en plundert het. Nadat de Castilianen en Alaveses beloven om zich te onderwerpen, keerde ‘Abd al-Karim terug naar Córdoba met talrijke gijzelaars als garantie. Deze vreselijke expeditie trof hoofdzakelijk de regio Álava.

.

Borstbeeld ter ere van Musa II in Tudela (Navarra).

…..Een andere expeditie tegen Álava is gerelateerd aan de Arabische historicus Ibn Hayyan. Het verhaal gaat dat in 825, Cordovaanse troepen onder leiding van Ubayd Allah, met de medewerking van de vazallen van Pamplona, bondgenoten van de toenmalige emir, in augustus de vlakte van Álava binnenviel en de “berg van de Madchus of vuur aanbidders” bereikte, waar ze, na harde gevechten, de christelijke strijdkrachten vernietigden. De bergen die hun weg blokkeerden zouden wel eens de bergen kunnen zijn die van Gorbea tot het massief van Aitzgorri lopen. In 838, onder leiding van Prins Said, en in 839 door Musa ibn Musa. De laatste razzia tegen Álava tijdens het bewind van Alfonso II was in de zomer van 842, het jaar van de dood van deze Asturiaanse koning.

……Tijdens het bewind van Ordoño I van Asturias, rond het jaar 854, zou er nog een razzia tegen Álava kunnen zijn geweest, maar ook hier zijn maar weinig details van bekend. In 863 viel een leger onder leiding van generaal Abd al-Málik ibn al-Abbás het gebied van Álava binnen, en verwoestte het wederom. In het jaar 867 viel prins Al-Hakkam opnieuw aan en bezette het kasteel van Guerniq (of Yarniq), op dezelfde wijze als de campagne van 823. De lokatie van het kasteel wordt  besproken, het zou liggen in het gebied van de huidige haven van Azáceta of in een gebied tussen Etxabarri-Ibiña en Miñano Mayor, genaamd Guernika. In het jaar 882 trok het Cordovaanse leger op tegen Álava en vertrok vanuit La Rioja. De moslims probeerden binnen te komen via Castro Cellorigo maar werden afgewezen door graaf Vela Jiménez, tweede graaf van Álava; kort daarna probeerden ze het via Pancorbo, dat mislukten ook. In 883 wordt het resultaat van het voorgaande jaar herhaald, met dezelfde kandidaten. Het is het laatste jaar van de periodiek terugkerende razzia’s. Álava bevrijdt zich van de constante razzia’s, met uitzondering van die van Almanzor in het jaar 1000. Door de afname van de razzia’s werd de grens versterkt en begon men, in de tijd van koning Alfonso III van Asturias, aan de herbevolking van het gebied.

……De Middeleeuwen

.

Romaanse reliëfs op de zuilengalerij van de basiliek van San Prudencio de Armentia in Vitoria, een van de beschermheiligen van Alava.

Het grondgebied van Álava bij de eerste verdeling van Spanje, in 1822.

…..Sinds de 8ste eeuw behoorde het gebied van Álava tot de buitengrenzen van Asturische koninkrijk van Fruela I van Asturia. Maar het zou tot de 9e eeuw duren voordat de Asturische monarchen zich in Álava organiseerde onder de politieke vorm van een graafschap, dat pas aan het eind van de 12e eeuw zou verdwijnen, toen Sancho VI van Navarra het initiatief ontplooide om een nieuwe vorm van juridische en politieke organisatie in te voeren in het gebied van Álava, waarbij steden als Vitoria privileges kregen.

……Tussen de 9e en 11e eeuw maakte het grondgebied, dat vandaag Álava bestrijkt, deel uit van het graafschap Castilla, dat behoorde tot het koninkrijk Leon tot het jaar (in 932 n. Chr., Waarin Castilla onafhankelijk werd om later het koninkrijk Castilla te vormen (rond 1065)). Álava sloot zich kort aan bij Castilla toen, gebruik makend van de erfenisproblemen, een lokale edelman genaamd Eglyón of Elyón in opstand kwam om van de situatie te profiteren. Rodrigo de Castilla, de eerste graaf van Castilla, nam de leiding over en onderdrukte de opstand die leek te eindigen ( 867 of 868) zonder het zwaard te hoeven opheffen. Dit zou de reden kunnen zijn waarom de graaf Rodrigo vanaf dat moment zijn domeinen ook over Álava zou uitbreiden, hoewel zijn naam nog steeds niet voorkomt in de documenten ondertekend in de domeinen van de bisdom van Valpuesta, het staat wel in een schenkingsdocument van Obarenes (870) en in een brief van het Álava-klooster van San Millán de Salcedo (18 april 873), in de Cuartango-vallei samen met de heer Sarracín Muñoz, die luitenant van Rodrigo in het land van Álava zou kunnen zijn.

……Aan het einde van de 10e eeuw werd Fernán González graaf van Castilla, Burgos, Álava, Lantarón en Cerezo (ca. 931-944), waardoor de gebieden werden verenigd en de autonomie van het graafschap Castilla werd bereikt, waarbij het graafschap Lantarón ook ten westen van het huidige Àlava-gebied doorging. Gedurende het grootste deel van de 12e eeuw was het graafschap Álava verbonden met het Koninkrijk Navarra, maar in 1199 verloor koning Sancho VII van Navarra Vitoria en het grootste deel van Álava aan de Castiliaanse koning Alfonso VIII van Castilla. In de context van de oorlog tussen Castilla en Navarra zou de Broederschap van Arriaga zich uiteindelijk “vrijwillig overgeven” aan Castilla. De Rioja Alavesa, die zich rond de stad Laguardia bevindt, bleef deel uitmaken van het Koninkrijk Navarra tot het einde van de 15e eeuw, toen Castilla in het kader van de burgeroorlog van Navarra het grondgebied van de Sonsierra de Navarra veroverde en bijna volledig in Áava werd geïntegreerd.

……De precedenten van de provincie Álava werden gegeven door twee broederschappen die door Vitoria in de Kroon van Castilla werden gepromoot. In 1296, promootte het Broederschap van Haro, om Vitoria samen te laten gaan met het huidige Cuadrilla de Añana, Cuadrilla de Campezo-Montaña Alavesa, Cuadrilla de Laguardia-Rioja Alavesa, Cuadrilla de Salvatierra, de enclave Treviño, Miranda de Ebro en de comarcas (regio’s) van Rioja Alta en Rioja Media. Niet met Zuya of Ayala. Het Broederschap van Álava werd gesticht op 4 oktober 1463 in Rivabellosa (Álava). Daarin waren vertegenwoordigd de steden Vitoria, Miranda de Ebro, Salvatierra, Pancorbo en Sajazarra; 26 plaatselijke broederschappen samen met die van San Millán en Arana, werden erin geïntegreerd.

……Het huidige tijdperk

Herdenking van de slag van Vitoria tijdens de Spaanse Onafhankelijkheidsoorlog tegen Napoleon.

……De provincie staat bekend om de slag van Vitoria, binnen de Spaanse Onafhankelijkheidsoorlog, tegen de Franse invasie van het land onder leiding van Napoleon Bonaparte. Na de restauratie van de monarchie van de Bourbon in Spanje begonnen de confrontaties tussen de liberalen en carlisten, die aanleiding gaven tot de Carlistenoorlogen. In deze 19e eeuw waren er twee Álava-liberalen die de Spaanse regering kwamen voorzitten, Salustiano Olózaga en Miguel Ricardo de Álava.

Geografie


Luchtfoto, gezien vanuit het oosten van het centrale deel van de provincie, met Vitoria in het centrum, de luchthaven van Vitoria in de rechterbovenhoek en de stad Alegría de Álava in het lagere centrale deel.

……De belangrijkste toppen van Álava zijn Gorbea, met 1482 m (top gedeeld met Vizcaya); Aratz, met 1443 m; Palomares, met 1436 m en de Sierra de Toloño, met 1271 m. De belangrijkste rivieren die geheel of gedeeltelijk door Álava stromen zijn de Zadorra, de Bayas, de Nervión, de Ayuda, de Omecillo, de Ega, de Ebro en de Inglares.

 

Bezienswaardigheden


Paleis van Quejana in Ayala.

Waterval van Nervión

……Vitoria

……De hoofdstad, Vitoria, heeft een groot aantal monumenten en bezienswaardigheden, waaronder de kathedraal van Santa María de Vitoria in het hart van de middeleeuwse wijk. Het was ook de Europese Groene Hoofdstad 2012.

……Valle de Ayala

  • De oude stad van Arceniega en het heiligdom van Nuestra Señora de la Encina.
  • Torre Palacio de Murga in Ayala (Toren-gebouw)
  • Conjunto palaciego-conventual de Quejana in Ayala (klooster)
  • Santuario de Santa María del Yermo in Llodio (Heiligdom)
  • Palacio de Lamuza in Llodio (Paleis)

Zoutbanken van Añanas.

Bodegas en hotel Marqués del Riscal in Elciego.

……Cuadrilla de Zuya

  • Cascada de Gujuli in Urcabustaiz (waterval)
  • Salto del Nervión. (waterval)
  • Parque Natural del Gorbea (natuurpark)
  • Embalse de Urrúnaga in Villarreal de Álava (stuwmeer)
  • Conjunto Palaciego de Zurbano (paleizen)

……Cuadrillo de Salvatierra

  • Castillo y Palacio de Guevara (kasteel)
  • Casco histórico de Salvatierra y Dólmen de Sorginetxe (historische plek, dolmen)
  • Embalse de Ullíbarri-Gamboa (stuwmeer)
  • Santuario de Nuestra Señora de Ayala en Alegría de Álava (klooster)
  • Palacio de los Larrea en Argómaniz (paleis)
  • Pinturas medievales de las iglesias de Alaiza y Gaceo en Iruraiz-Gauna (middeleeuwse schilderkunst)
  • Palacio Lazarraga en Zalduendo de Álava (paleis)

Wetlands van Salburua.

Stuwmeer van Ullíbarri-Gamboa.

……Cuadrillo de Añana

  • Oppidum romano de Iruña-Veleia en Víllodas (Iruña de Oca)
  • Jardín Botánico y ruinas del monasterio de Santa Catalina de Badaya en Trespuentes (Iruña de Oca) (klooster met botanische tuin)
  • Salinas romanas de Añana (zoutbanken)
  • Torre de los Varona en Villanañe (toren)
  • Torre de Orgaz y Torre del Condestable en Fontecha (torens)
  • Parque Natural de Valderejo (natuurpark)
  • Villa medieval de Armiñón (Middeleeuws plaatsje)
  • Castillo de Portilla y Castillo de Lanos en el municipio de Zambrana (kastelen)

……Cuadrilla de Campezo – Montaña Alavesa

  • Villa medieval de Antoñana
  • Villa medieval de Bernedo
  • Villa medieval de Peñacerrada
  • Parque Natural de Izki

……Cuadrilla de Laguardia – Rioja Alavesa

  • Bodegas y Hotel Marqués del Riscal en Elciego
  • Casco histórico de Labastida
  • Villa medieval de Salinillas de Buradón
  • Casco histórico de Laguardia
  • Bodegas Ysios en Laguardia
  • Poblado celtíbero de La Hoya en Laguardia
  • Dólmen de La Hechicera en Elvillar (dolmen – hunnebed)
  • Villa medieval de Labraza

Feesten en andere gebeurtenissen


Bajado de Celedón, (Afdaling van Celedón) waarmee het feest van La Blanca begint.

…..Het feest van de patroonheilige, San Prudencio, dat jaarlijks op 28 april wordt gevierd, en dat van de patrones, de Virgen de Estíbaliz, wordt op de tweede zondag van september gevierd.

 

……Interessante reisgids voor als u Álava wilt bezoeken vindt u hier: https://www.alavaturismo.eus/wp-content/uploads/2017/02/FOLLETO-FAMILIAR.pdf

Naar boven

{{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=es|titel=Álava| oldid=120878075| datum=20191118| laatst bijgewerkt20191118}}
{{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=es|titel=Hisham I de Córdoba| oldid=120983910| datum=20191118| laatst bijgewerkt20191118}}

La Banda sonora de una vida

Just another WordPress.com site

QUE BONITO ES VIAJAR

Un blog de mis viajes y los de mis amigos.

CAZUELA DE BARRO

Just another WordPress.com weblog

MONTSE ANTARES BLOG CINEMA

BANDAS SONORAS.. SOUNDTRACKS.. Y MÁS

De kwintencirkel

Blog van Pieter Simons

Abel Cuevas

Posters & Illustrations

%d bloggers liken dit: